De publieke tribune in de rechtbank in Arnhem zit maandagochtend goed vol. Inwoners uit het buitengebied van Barchem verzetten zich tegen de aanleg van een zonnepark en komen dat bij de bestuursrechter toelichten. Samen met hun advocaat en verschillende deskundigen proberen zij de rechter ervan te overtuigen dat een zonnepark van 16 hectare, ongeveer 22 voetbalvelden groot, niet de juiste keuze is.
Het bedrijf TP Solar komt in 2019 al met het plan Bekenschot naar buiten en sindsdien wordt er veel gezegd en geschreven over het zonnepanelenveld, zo brengt Omroep Gelderland. Tijdens de zitting komen verschillende onderwerpen aan bod waarover de partijen van mening verschillen. De grootste punten? Is de vergunningaanvraag wel volledig, tast het zonnepark het open karakter van het gebied niet te veel aan en hoe zit het eigenlijk met de netcongestieproblemen?
Volgens de initiatiefnemers wordt het zonneveld gebouwd in een zogeheten kampenlandschap. Dat is een van de oudste cultuurlandschappen van Nederland, gekenmerkt door een kleinschalig en halfopen karakter. Omwonenden denken daar anders over. Volgens hen is de beoogde locatie juist een open landschap met een open karakter. Ze hebben verschillende deskundigen meegenomen die dat tijdens de zitting uitleggen. Zo zegt een van hen: "Het is van oorsprong een open landschap en dit plan tast de openheid aan. Dat is in strijd met het beleid van de gemeente Lochem."
Ook de initiatiefnemers hebben een deskundige meegenomen. Wanneer die zich wil voorstellen, grijpt advocaat Wertheim, die namens de omwonenden pleit, direct in: "Is hij aangemeld? Wie is het? Dat moet tien dagen van tevoren."
De rechter vraagt of dat een probleem is en wat de consequentie zou zijn. "Nou, dan kan ik mij minder goed voorbereiden", klinkt het. De deskundige van TP Solar krijgt toch het woord en zegt dat het om een jong kampenlandschap gaat. Volgens hem staat dat ook in het bestemmingsplan van de gemeente.
Natuurontwikkeling
Behalve de vraag om welk soort landschap het gaat, zijn er ook vraagtekens over de natuurontwikkeling. Volgens het bedrijf dat het zonnepark wil aanleggen, wordt daar veel voor gedaan. Het gaat om een park van 10 hectare, maar op 6 hectare wordt groen ontwikkeld. "Dankzij het zonnepark komt er nu een groene ontwikkelingszone", zegt Stephan Roijers van TP Solar. "Zonder dit park blijft het zoals het is."
Advocaat Wertheim laat de rechter kaarten zien waarop hij die ontwikkeling betwist. "Tussen de panelen leggen we juist kruidenrijk grasland aan waar vlinders op afkomen", legt Roijers uit. Ook over de poelen die in het plan zijn opgenomen, bestaat discussie. Omwonenden namen daarvoor extra deskundigen mee naar de rechtbank. Volgens hydroloog Flip Witte hebben de poelen weinig nut. "Als je kijkt naar de kaarten van het grondwaterpeil, dan staan die poelen altijd droog."
Initiatiefnemer Roijers bestrijdt dat. "Wij hebben de deskundigheid van het waterschap ingeroepen en daar gaan wij van uit. Maar als de poelen inderdaad te vaak droog staan, dan maken we ze dieper."
Is er ruimte op het net?
Een ander belangrijk twistpunt is de problematiek rond de netcongestie. Met die problemen in het achterhoofd vragen de tegenstanders zich af of de initiatiefnemer wel zeker weet dat er ruimte is op het net van Liander. Volgens TP Solar is daarvoor een overeenkomst gesloten.
"Daarover is in de stukken niets toegevoegd", zegt advocaat Wertheim. "Ze kunnen wel zeggen dat die overeenkomst er is, maar welke voorwaarden stelt Liander bijvoorbeeld?" Op dat moment mengt René Hendriks, algemeen directeur van TP Solar, zich in de discussie. "Mag ik als betaler van de facturen aan Liander vertellen hoe het zit?", vraagt hij de rechter. Dat mag.
"Als je met zo'n plan komt, dan wil je die stroom ook kwijt kunnen", begint hij zijn uitleg. "Wij hebben al heel lang geleden een overeenkomst gesloten met Liander. Wij betalen daar ook voor. Dat betekent dat Liander voor ons een plek op het stroomnet heeft gereserveerd."
Uitspraak over zes weken
Daarnaast komen ook onderwerpen als lichtschittering en financiële risico's aan bod. Al met al zijn er genoeg verschillende meningen en uiteenlopende interpretaties van wetten en eerdere rechterlijke uitspraken. De bestuursrechter buigt zich de komende weken over de zaak en doet over zes weken schriftelijk uitspraak.